Tekrar ve yardımsız mini sınav

1let mana = 3002const bedel = 803mana = mana - bedel4mana - bedel5console.log("Mana: " + mana)6console.log("Toplam: " + mana + bedel)7console.log(mana + bedel + " toplam")

Mana: 220Toplam: 22080300 toplam

• 4. satır hesabı yapar ama sonucu hiçbir kutuya koymaz; mana 220 kalır.
• 6. satır soldan sağa çalışır. Önce "Toplam: " + 220 hesaplanır ve "Toplam: 220" metni çıkar. Sonra bu metne 80 yapıştırılır: Toplam: 22080.
• 7. satırda ilk iki parça sayı olduğu için önce toplanır (300); metin ancak ondan sonra gelir.

Toplamı metnin içinde görmek istiyorsan hesabı paranteze al: "Toplam: " + (mana + bedel).

1const hp = 02if (hp > 0) {3    console.log("Hayatta")4} else {5    console.log("Öldü")6}7console.log(hp === "0")8console.log(hp >= 0)

Öldüfalsetrue

• 0 > 0 yanlıştır (false), bu yüzden else bloğu çalışır.
• === değerle birlikte türü de karşılaştırır. 0 bir sayı, "0" bir metin; ikisi eşit sayılmaz.
• 0 >= 0 doğrudur. >= "büyük ya da eşit" demek; sınır değeri tam 0 olduğunda > ile >= arasındaki fark burada ortaya çıkar.

1const seri = 62if (seri >= 3) {3    console.log("Seri başladı")4} else if (seri >= 5) {5    console.log("Durdurulamaz")6} else if (seri >= 8) {7    console.log("Efsanevi")8} else {9    console.log("Seri yok")10}

Seri başladı

else if zinciri yukarıdan aşağı denenir ve ilk doğru koşulun bloğu çalışır; geri kalanına hiç bakılmaz. seri 6 olduğu için seri >= 3 koşulu sağlanır ve iş orada biter. Bu sırayla yazılınca >= 5 ve >= 8 dalları hiçbir zaman çalışamaz, çünkü 5 ve üstündeki her sayı zaten 3'ten de büyüktür; ilk dal hepsini önden kapar. Doğrusu en büyük eşikten başlamak:

1const seri = 62if (seri >= 8) {3    console.log("Efsanevi")4} else if (seri >= 5) {5    console.log("Durdurulamaz")6} else if (seri >= 3) {7    console.log("Seri başladı")8} else {9    console.log("Seri yok")10}

Durdurulamaz

1const hp = 402const mana = 03const kalkanVar = true4console.log(hp > 50 || mana > 0)5console.log(hp < 50 && mana === 0)6console.log(!kalkanVar)7if (hp < 50 && !kalkanVar) {8    console.log("Geri çekil")9} else {10    console.log("Savaşa devam")11}

falsetruefalseSavaşa devam

• 4. satır: 40 > 50 de 0 > 0 da yanlış. || en az birinin doğru olmasını ister, ikisi de yanlış olunca sonuç false.
• 5. satır: 40 < 50 doğru, 0 === 0 doğru. && ikisinin birden doğru olmasını ister; sonuç true.
• 6. satır: ! tersine çevirir; true'nun tersi false.
• 7. satır: hp < 50 doğru ama !kalkanVar yanlış. && için ikisi de gerekli, bu yüzden else çalışır.

1function ikiKati(sayi) {2    console.log("ikiKati çalıştı")3    return sayi * 24}5function ucKati(sayi) {6    console.log(sayi * 3)7}8console.log("Başla")9const ilk = ikiKati(5)10const ikinci = ucKati(5)11console.log(ilk, ikinci)

BaşlaikiKati çalıştı1510 undefined

• 1–7. satırlar yalnızca fonksiyonları tanımlar; tanım kendi başına hiçbir şey yazmaz. İlk çıktı 8. satırdan gelir.
• 9. satır ikiKati'yi çağırır: içerideki yazı ekrana çıkar, 10 geri döner ve ilk kutusuna konur.
• 10. satır ucKati'yi çağırır: 15 ekrana yazılır, ama fonksiyonda return olmadığı için ikinci kutusuna undefined konur.
• 11. satır ikisini virgülle, aralarına boşluk koyarak yazar.

console.log ekrana yazar, return değeri geri verir. Biri ötekinin yerini tutmaz.

1const ahri = {2    isim: "Ahri",3    hp: 100,4    esya: { ad: "Kılıç", hasar: 40 }5}6ahri.hp = ahri.hp - 257ahri.seviye = 28console.log(ahri.esya.ad)9console.log(ahri.mana)10console.log(ahri["seviye"])11delete ahri.esya12console.log(ahri)

Kılıçundefined2{ isim: 'Ahri', hp: 75, seviye: 2 }

• ahri.esya.ad: önce esya objesine, sonra onun içindeki ad'a gidilir.
• Objede mana diye bir alan yok. Olmayan alanı okumak hata vermez, undefined verir.
• ahri["seviye"] ile ahri.seviye aynı alana bakar.
• delete ahri.esya alanı siler. Sonradan eklenen seviye en sonda görünür, çünkü alanlar eklendikleri sırayla yazılır.
• const ile açılan objenin içi değişebilir; mühürlü olan kutunun kendisidir. Node, objenin içindeki metinleri tek tırnakla gösterir.

1const takim = ["Ahri", "Garen", "Jinx"]2takim.push("Teemo")3console.log(takim.length)4console.log(takim[1])5console.log(takim[takim.length - 1])6takim.pop()7console.log(takim)8console.log(takim.includes("Teemo"))9console.log(takim.indexOf("Lux"))

4GarenTeemo[ 'Ahri', 'Garen', 'Jinx' ]false-1

• push sona ekler; dizide artık 4 eleman var.
• Sıra numarası 0'dan başlar: takim[1] ikinci eleman, yani Garen.
• Son elemanın sıra numarası length - 1, yani 3: Teemo.
• pop sondaki elemanı çıkarır; Teemo gider, includes bu yüzden false döner.
• indexOf aradığını bulamayınca -1 verir.

1const vuruslar = [30, 0, 45, 10]2let toplam = 03for (let i = 0; i < vuruslar.length; i++) {4    if (vuruslar[i] === 0) {5        continue6    }7    toplam = toplam + vuruslar[i]8    console.log(i + ". vuruş, toplam: " + toplam)9}

0. vuruş, toplam: 302. vuruş, toplam: 753. vuruş, toplam: 85

Kâğıdındaki iz tablosu şöyle görünmeli:

i   vuruslar[i]   ne oldu?                     toplam0   30            eklendi, yazıldı             301   0             continue: tur atlandı        302   45            eklendi, yazıldı             753   10            eklendi, yazıldı             854   yok           4 < 4 yanlış, döngü bitti    85

continue turun geri kalanını atlar; o turda hiçbir şey yazılmaz. Satır başındaki sayı kaçıncı vuruş olduğu değil, i'nin değeri: 1 numaralı tur atlandığı için 0, 2 ve 3 yazılır.

1let can = 1002let tur = 03while (can > 0) {4    tur++5    can = can - 306    if (tur === 3) {7        break8    }9}10console.log(tur, can)

3 10

turun başında   tur   can   tur === 3 ?100 > 0 doğru   1     70    yanlış70 > 0 doğru    2     40    yanlış40 > 0 doğru    3     10    doğru: break

break döngüyü koşula bakmadan bitirir. break olmasaydı döngü bir tur daha dönerdi ve program 4 -20 yazardı.

1function durum(hp) {2    if (hp <= 0) {3        return "Öldü"4    }5    if (hp < 30) {6        return "Kritik"7    }8    return "İyi"9    console.log("Bu satır çalışır mı?")10}11console.log(durum(0))12console.log(durum(30))13console.log(durum(29))

ÖldüİyiKritik

• durum(0): 0 <= 0 doğru, "Öldü" döner. return fonksiyonu orada bitirir; aşağıdaki satırlara hiç inilmez.
• durum(30): 30 <= 0 yanlış, 30 < 30 de yanlış. Sınır değeri 30 "Kritik" sayılmaz, "İyi" döner.
• durum(29): 29 < 30 doğru, "Kritik" döner.
• 9. satır hiçbir zaman çalışmaz: fonksiyon her yoldan daha önce return ile çıkıyor.

1function hasar(guc, carpan) {2    return guc * carpan3}4function kalanCan(hp, alinan) {5    return hp - alinan6}7const vurus = hasar(20, 3)8console.log(kalanCan(100, vurus))9console.log(kalanCan(100, hasar(10, 2)) + 5)

4085

• hasar(20, 3) 60 döndürür ve vurus kutusuna konur. kalanCan(100, 60) 40 döndürür.
• 9. satırda en içteki çağrı önce çalışır: hasar(10, 2) 20 döndürür. Sonra kalanCan(100, 20) 80 döndürür, en son + 5 ile 85 olur.

Dönen değer, bir değer yazabildiğin her yere yazılabilir: bir kutuya, başka bir fonksiyonun parantezine ya da bir hesabın içine.

1function ilkOlen(takim) {2    for (const sampiyon of takim) {3        if (sampiyon.hp === 0) {4            return sampiyon.isim5        }6    }7    return "Herkes hayatta"8}9const mac = [10    { isim: "Annie", hp: 10 },11    { isim: "Teemo", hp: 0 },12    { isim: "Lux", hp: 0 }13]14console.log(ilkOlen(mac))15console.log(ilkOlen([]))

TeemoHerkes hayatta

• Döngü Annie'de koşulu yanlış, Teemo'da doğru bulur. Döngünün içindeki return hem döngüyü hem fonksiyonu bitirir; Lux'a hiç bakılmaz.
• Boş dizide döngü bir kez bile dönmez, akış 7. satıra iner: "Herkes hayatta".

Boş liste, her döngülü fonksiyonda denenmesi gereken bir sınır değeridir.

Hata 2. satırda yapılmış: toplamMinyon const ile açılmış ama döngüde her turda büyümesi gerekiyor. Mesaj 4. satırı gösteriyor, çünkü kutu orada değiştirilmeye çalışılıyor; düzeltme ise kutunun açıldığı satırda yapılır.

1const dalgalar = [6, 7, 4]2let toplamMinyon = 03for (const dalga of dalgalar) {4    toplamMinyon = toplamMinyon + dalga5}6console.log("Kesilen minyon: " + toplamMinyon)

Kesilen minyon: 17

Peki 3. satırdaki const dalga neden hata vermiyor? Çünkü for...of her turda yeni bir dalga kutusu açar; hiçbir kutunun içi sonradan değiştirilmez.

Bir } eksik. 6. satırdaki } en solda durduğu için fonksiyonu kapatıyormuş gibi görünüyor, ama JavaScript girintiye bakmaz: o } else'in bloğunu kapatır. Fonksiyonu kapatacak } hiç kalmaz.

JavaScript eksik }'i ararken dosyanın sonuna kadar okur ve Unexpected end of input der, yani "kod beklenmedik bir yerde bitti". Mesajın gösterdiği 7. satır yalnızca dosyanın bittiği yer; ^ işaretinin bile çıkmadığına dikkat et. Dosyanın sonunda boş bir satır varsa mesaj o boş satırı gösterir.

1function yetenekKullan(mana) {2    if (mana >= 50) {3        console.log("Yetenek kullanıldı")4    } else {5        console.log("Mana yetmiyor")6    }7}8yetenekKullan(80)9yetenekKullan(30)

Yetenek kullanıldıMana yetmiyor

Süslü parantezleri girintiyle eşleştir: her } kendi bloğunu açan satırla aynı hizada olmalı. } else { satırı 4 boşluk içeride başlıyorsa, else'in bloğunu kapatan } de 4 boşluk içeride durur; fonksiyonu kapatan } ise en solda.

Mesaj 5. satırı gösteriyor ama asıl eksik fonksiyonun içinde. sonuc fonksiyonun içinde açılmış bir kutu; yalnızca fonksiyonun içinden görünür, dışarıdan görünmez. Fonksiyon sonucu dışarı da vermiyor, çünkü return yok. Düzeltme: sonucu return ile geri ver (3. satır) ve dönen değeri dışarıda bir kutuya koy (5. satır).

1function kritikHasar(hasar) {2    const sonuc = hasar * 23    return sonuc4}5const kritik = kritikHasar(45)6console.log(kritik)

90

Hata 3. satırın sonunda: 620'den sonra virgül yok. JavaScript hp: 620'den sonra ya virgül ya da } bekliyordu, karşısına zirh adı çıktı. Mesaj "beklenmeyen ad (identifier): zirh" diyor ve 4. satırı gösteriyor, çünkü sorunu ancak orada fark etti. Alanlar alt alta yazılmışsa eksik virgülü, mesajın gösterdiği satırın bir üstünde, satırın sonunda ara.

1const garen = {2    isim: "Garen",3    hp: 620,4    zirh: 365}6console.log(garen.isim + " zırhı: " + garen.zirh)

Garen zırhı: 36

Hata 2. satırda: i <= takim.length. Dizide 2 eleman var, sıra numaraları 0 ve 1. <= yüzünden döngü i 2 iken de döner; takim[2] undefined'dır ve undefined'ın isim'ini okumaya çalışınca program çöker. İki isim yazıldıktan sonra çöktüğüne dikkat et: hata, son turdan bir fazlasında.

1const takim = [{ isim: "Ahri" }, { isim: "Lux" }]2for (let i = 0; i < takim.length; i++) {3    console.log((i + 1) + ". " + takim[i].isim)4}

1. Ahri2. Lux

Hata 2. satırda: lenght yazılmış, doğrusu length. Dizide lenght diye bir alan olmadığı için esyalar.lenght undefined verir; undefined bir sayı olmadığından da 0 < undefined sorusunun cevabı false çıkar. Koşul daha ilk turda yanlış olunca döngü bir kez bile dönmez. Kendin gör:

1const esyalar = ["Kılıç", "Kalkan", "Bot"]2console.log(esyalar.lenght)3console.log(0 < esyalar.lenght)

undefinedfalse

JavaScript bunu hata saymaz: program çalışır, ama yanlış çalışır. Tam bir mantık hatası. Düzeltilmiş hâli:

1const esyalar = ["Kılıç", "Kalkan", "Bot"]2for (let i = 0; i < esyalar.length; i++) {3    console.log(esyalar[i])4}5console.log("Liste bitti")

KılıçKalkanBotListe bitti

Döngün hiç çalışmıyorsa koşulunu console.log ile yazdır; çoğu zaman sebep bu kadar küçüktür.

Mesaj 13. satırı gösteriyor ama hata 4. satırda. Fonksiyon Jinx'i buluyor ve ekrana yazıyor (çıktının ilk satırı bunun kanıtı), ama geri vermiyor: return yok. return'süz fonksiyon undefined döndürür, hedef undefined olur ve 13. satır undefined'ın hp'sini okumaya çalışırken çöker. Düzeltme: bulunca return sampiyon.

1function bul(takim, aranan) {2    for (const sampiyon of takim) {3        if (sampiyon.isim === aranan) {4            return sampiyon5        }6    }7}8const mac = [9    { isim: "Garen", hp: 620 },10    { isim: "Jinx", hp: 580 }11]12const hedef = bul(mac, "Jinx")13console.log(hedef.hp)

580

Sınır değeri: aranan isim takımda yoksa döngü biter ve fonksiyon yine undefined döndürür. O zaman hedef.hp aynı hatayı verir.

1function bul(takim, aranan) {2    for (const sampiyon of takim) {3        if (sampiyon.isim === aranan) {4            return sampiyon5        }6    }7}8const mac = [9    { isim: "Garen", hp: 620 },10    { isim: "Jinx", hp: 580 }11]12const hedef = bul(mac, "Lux")13console.log(hedef)

undefined